توضیح: این پیش نویس با تلفیقی از مانیفست گذار دموکراتیک ایران و پیش نویس قانون اساسی دوران موقت آقای دکتر عباس شجاعی تهیه و تدوین شده که هدف آن رفع مشکلات اجرائی و اضافه کردن وضعیتهای بحرانی و خلاصه سازی برای نیل به وفاق عمومی بوده است.
## دیباچه
به نام مردم ایران؛
این قانون اساسی موقت بهمنظور تضمین انتقال مسالمتآمیز قدرت، استقرار حاکمیت قانون، حفظ تمامیت ارضی، تضمین آزادیهای بنیادین و فراهمسازی شرایط تدوین و تصویب قانون اساسی دائمی، برای دورهای محدود و انتقالی وضع میگردد.
---
# باب اول: اصول بنیادین
### ماده ۱ – منبع حاکمیت
حاکمیت از آنِ مردم ایران است و هیچ فرد یا نهادی حق اعمال آن را جز از طریق سازوکارهای مقرر در این قانون ندارد.
### ماده ۲ – برتری قانون
این قانون در دوره گذار عالیترین سند حقوقی کشور است و کلیه مصوبات و اقدامات باید منطبق با آن باشد.
### ماده ۳ – اصول غیرقابل تعلیق
اصول زیر در هیچ شرایطی قابل تعلیق یا نقض نیستند:
۱. کرامت و برابری شهروندان
۲. منع تبعیض
۳. آزادی بیان، تشکل و مطبوعات
۴. استقلال قوه قضاییه
۵. تفکیک قوا
۶. منع تمرکز نامحدود قدرت
تبصره: اصلاح این اصول صرفاً از طریق رفراندوم سراسری با رأی اکثریت مطلق واجدان شرایط امکانپذیر است.
---
# باب دوم: فعالسازی و آغاز دوره گذار
### ماده ۴ – شرایط فعالسازی
این قانون در صورت تحقق یکی از شرایط زیر لازمالاجرا میشود:
الف) فروپاشی عملی نظام پیشین و اعلام رسمی پایان اقتدار آن؛
ب) توافق رسمی حداقل شصت درصد از جریانهای سیاسی و صنفی ملی بر اجرای این قانون؛
ج) تصویب این قانون در رفراندوم سراسری.
### ماده ۵ – اعلام رسمی آغاز
آغاز اجرای این قانون توسط «هیئت اعلام گذار ملی» متشکل از نمایندگان جریانهای امضاکننده یا منتخب رفراندوم اعلام میشود.
---
# باب سوم: کمیته هماهنگی ملی گذار
### ماده ۶ – تشکیل
پس از فعالسازی، کمیته هماهنگی ملی گذار ظرف هفت روز تشکیل میشود.
### ماده ۷ – ترکیب
اعضا شامل نمایندگان:
۱. شوراهای صنفی و مدنی
۲. احزاب سیاسی ثبتشده
۳. استانها
۴. جامعه حقوقی و دانشگاهی
۵. نمایندگان نیروهای مسلح اعلام بیطرفیکرده
نحوه انتخاب اعضا طبق آییننامهای است که ظرف ده روز نخست تصویب میشود.
### ماده ۸ – وظایف
۱. حفظ نظم عمومی
۲. تضمین آزادی رسانه و احزاب
۳. سازماندهی انتخابات شوراهای محلی
۴. نظارت بر بیطرفی نیروهای مسلح
### ماده ۹ – محدودیت اختیارات
کمیته حق قانونگذاری دائمی یا تمدید دوره گذار را ندارد.
### ماده ۱۰ – مدت
مدت فعالیت کمیته حداکثر نود روز است.
---
# باب چهارم: شوراهای محلی و شورای ملی موقت
### ماده ۱۱ – انتخابات محلی
انتخابات شوراهای شهر و استان ظرف شصت تا نود روز برگزار میشود.
### ماده ۱۲ – تشکیل شورای ملی موقت
شوراهای استانی نمایندگان خود را به شورای ملی موقت اعزام میکنند.
### ماده ۱۳ – نظام انتخاباتی
نظام انتخاباتی تناسبی با حد نصاب سه درصد آرا است.
### ماده ۱۴ – اختیارات شورای ملی
۱. انتخاب رئیس دولت موقت
۲. تصویب قوانین ضروری
۳. نظارت بر دولت
۴. تصویب بودجه موقت
---
# باب پنجم: دولت موقت
### ماده ۱۵ – انتخاب رئیس دولت
رئیس دولت موقت با رأی اکثریت مطلق شورای ملی انتخاب میشود.
### ماده ۱۶ – پاسخگویی
دولت در برابر شورای ملی مسئول و قابل استیضاح است.
### ماده ۱۷ – انحصار قوه قهریه
نیروهای نظامی و انتظامی تحت فرمان دولت غیرنظامی منتخب هستند.
### ماده ۱۸ – ادغام و اصلاح نیروهای مسلح
ادغام یا انحلال نهادهای مسلح موازی بهصورت مرحلهای و تحت نظارت کمیسیون امنیت ملی شورای ملی انجام میشود.
---
# باب ششم: دادگاه قانون اساسی موقت
### ماده ۱۹ – تشکیل
دادگاه قانون اساسی موقت متشکل از نه قاضی مستقل است.
### ماده ۲۰ – نحوه انتخاب
قضات توسط شورای ملی از میان حقوقدانان معرفیشده توسط شوراهای استانی انتخاب میشوند.
### ماده ۲۱ – صلاحیت
دادگاه صلاحیت نظارت بر:
۱. انطباق قوانین با این قانون
۲. صحت انتخابات
۳. وضعیت اضطراری
۴. اختلاف میان نهادها
### ماده ۲۲ – لازمالاجرا بودن آراء
آراء دادگاه قطعی و لازمالاجراست.
---
# باب هفتم: آزادیهای عمومی
### ماده ۲۳ – آزادی احزاب
فعالیت احزاب سیاسی آزاد است مگر آنکه به خشونت مسلحانه فراخوان دهند.
### ماده ۲۴ – آزادی رسانه
سانسور پیشینی ممنوع است. رسانههای عمومی موظف به رعایت بیطرفیاند.
### ماده ۲۵ – دسترسی آزاد به اطلاعات
دسترسی آزاد به اینترنت و اطلاعات تضمین میشود.
---
# باب هشتم: مجلس مؤسسان و قانون اساسی دائمی
### ماده ۲۶ – زمانبندی
انتخابات مجلس مؤسسان حداکثر ظرف هجده ماه برگزار میشود.
### ماده ۲۷ – نظام انتخاباتی
انتخابات بهصورت تناسبی سراسری برگزار میشود.
### ماده ۲۸ – رفراندوم نهایی
قانون اساسی مصوب مجلس مؤسسان پس از تأیید اکثریت مطلق شرکتکنندگان در رفراندوم لازمالاجرا میشود.
---
# باب نهم: محدودیت زمانی و تمدید
### ماده ۲۹ – مدت دوره گذار
مدت دوره گذار حداکثر بیستوچهار ماه است.
### ماده ۳۰ – تمدید
تمدید حداکثر شش ماهه تنها با:
۱. رأی دوسوم شورای ملی
۲. تأیید دادگاه قانون اساسی
۳. رأی مثبت در رفراندوم سراسری
مجاز است.
### ماده ۳۱ – ممنوعیت تمدید بیشتر
تمدید بیش از سی ماه مطلقاً ممنوع است.
---
# باب دهم: تضمینهای ضد تمرکز قدرت
### ماده ۳۲ – منع نامزدی مقامات گذار
رئیس دولت موقت، اعضای شورای ملی و قضات دادگاه قانون اساسی موقت حق نامزدی در نخستین انتخابات دولت دائمی را ندارند.
### ماده ۳۳ – منع تمرکز فرماندهی نظامی
هیچ فردی نمیتواند همزمان فرماندهی کل نیروهای مسلح و مقام اجرایی عالی کشور را بر عهده داشته باشد.
---
# باب یازدهم: احکام پایانی
### ماده ۳۴ – پایان اعتبار
با لازمالاجرا شدن قانون اساسی دائمی، این قانون ملغی میشود.
### ماده ۳۵ – تفسیر
تفسیر این قانون در دوره گذار بر عهده دادگاه قانون اساسی موقت است.
---
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر